# Zonuren in je tuin berekenen uit kadasterdata

> Hoeveel uur directe zon krijgt elke plek in je tuin? Tuinontwerp.app tekent je perceel op schaal met de gebouwhoogtes uit 3DBAG, en rekent per plek uit hoeveel zon er op 15 mei hoogstens valt.

Canonical: https://tuinontwerp.app/nl/blog/in-60-seconden-je-zonuren-uitrekenen
Last updated: 2026-09-24

![Achtertuin op een zonnige dag, gezien vanaf achterin: scherpe schaduwen van schutting en boom over border en gazon, het terras bij het huis half in de zon](https://tuinontwerp.app/images/blog/in-60-seconden-je-zonuren-uitrekenen-94b312b9.webp)

Gepubliceerd: 2026-09-06

Zonuren in je tuin berekenen is uitrekenen hoeveel uur directe zon één plek op
een gekozen dag krijgt. Tuinontwerp.app tekent vanuit je adres je perceel op
schaal, met de gebouwen en hun hoogtes eromheen. Op dat plan rekent de app per
plek de zon op 15 mei uit. Zo krijg je een getal per plek, geen algemeen
zonschema.

Een algemeen zonschema kent jouw tuin niet. Het weet niet hoe hoog het huis
achter je staat, en niet waar je schutting de border raakt. Juist die twee
dingen bepalen hoeveel licht er overblijft.

## Wat er uit je adres komt

De berekening begint bij openbare registraties, niet bij een foto van je tuin.
Je adres gaat naar de PDOK Locatieserver, die er een coördinaat van maakt. Met
dat punt haalt de app je perceel op uit de kadastrale kaart, via PDOK. Daarna
komen de gebouwvolumes uit 3DBAG erbij.

3DBAG combineert de gebouwcontouren uit de BAG, het landelijke register van
adressen en gebouwen, met de hoogtes uit het AHN, de hoogtekaart van Nederland.
Het geheel staat onder CC BY 4.0. De release van december 2024 telde ruim
10,7 miljoen gebouwen met een 3D-model, elk met een dakhoogte.

Die twee bronnen lopen niet in hetzelfde tempo. PDOK werkt zijn BAG-dienst
dagelijks bij. 3DBAG verschijnt in losse releases: de nieuwste had op
22 september 2026 versienummer 2025.09.03, uit september 2025. Staat het huis
achter je er pas net, dan kan het 3D-volume nog ontbreken. De app rekent dan
met minder schaduw dan er valt.

Wat er verder schaduw geeft, komt uit de tuin zelf. De erfgrens telt
automatisch mee als een wand van 1,8 meter, ook als je nog niets getekend hebt.
Teken je een schutting, dan is die standaard ook 1,8 meter. Een berging of
pergola is standaard 2,5 meter hoog. Paden en terrassen liggen op de grond en
geven geen schaduw. Planten die je neerzet werpen wel schaduw, in de maanden
dat hun blad eraan zit.

## Hoeveel zon krijgt mijn tuin per dag?

Dat hangt meer af van de afstand tot wat er ten zuiden van je staat dan van de
windrichting alleen. Een kaal rekenvoorbeeld met alleen een huis van zes meter
hoog laat zien hoe sterk dat werkt. Een open plek krijgt daar op 15 mei
ongeveer 15,5 uur zon. Een meter achter dat huis blijft ongeveer 7,3 uur over.
Drie meter achter het huis is het alweer ongeveer 10,0 uur.

Die drie getallen horen bij één vrijstaand huis, zonder erfgrens, zonder
schutting en zonder planten. Ze laten de vorm van de rekensom zien, niet wat
jouw tuin krijgt. In een echte tuin haalt alleen de erfgrens al uren van elk
punt dat er dichtbij ligt.

De app loopt de hele dag door in stappen van tien minuten. Per stap kijkt hij
of de zon dat punt raakt, en telt de treffers op. Het antwoord is een
bovengrens: hoogstens zoveel zon, nooit meer.

Die uren passen op de drie banden van een plantenlabel. Volgens de RHS, de
Britse koninklijke tuinbouwvereniging, is meer dan zes uur volle zon en drie
tot zes uur halfschaduw. Minder dan drie uur is schaduw. De app gebruikt
dezelfde grenzen.

| Band        | Uren direct zon |
| ----------- | --------------- |
| Volle zon   | 6 of meer       |
| Halfschaduw | 3 tot 6         |
| Schaduw     | minder dan 3    |

Wil je het liever zelf natellen in de tuin, dan staat die methode in
[schaduw in je tuin meten](https://tuinontwerp.app/nl/blog/schaduw-in-je-tuin-meten). Wil je alleen de
zonuren van je eigen perceel, dan rekent
[de zonurencalculator](https://tuinontwerp.app/nl/zon/zonuren-berekenen) die per plek uit, voor elke
maand van het jaar.

## Waarom rekent de app met 15 mei?

Omdat in mei elke bladverliezende boom uit de plantenlijst van de app in blad
staat. Rekende de app met de lente-equinox, dan stond diezelfde boom kaal en
gaf hij geen schaduw. De schaduw waar je tuin in de zomer echt mee leeft, bleef
dan buiten beeld. Half mei is bovendien de voorzichtige lezing van het begin
van het Nederlandse groeiseizoen.

Die dag heeft ruim een uur minder daglicht dan 21 juni, de langste dag van het
jaar. De app past de grenzen van zes en drie uur bewust toe op die kortere dag.
Een voorzichtige uitkomst is bruikbaarder dan een te gunstige. Je hoeft de
grenzen dus niet zelf naar 21 juni om te rekenen.

Op het canvas werkt het anders. De tijdbalk staat standaard op 21 juni, 12:00
uur, en die is er om de schaduw te zien bewegen. Het zonurengetal is iets
anders: een optelsom over een hele dag.

## Wat de berekening niet ziet

De boom van je buren telt niet mee. De app telt alleen de gebouwen uit 3DBAG,
je erfgrens en alles wat je zelf tekent. Wat daarbuiten staat, werpt niets. Dat
geldt ook voor de heg van de buren en voor een schuurtje dat te klein is voor
de BAG.

De ondergrond is één vlak. Hoogteverschil en talud rekent de app niet mee. Het
weer telt evenmin: de app rekent alleen met de stand van de zon aan de hemel,
dus een week regen verandert het getal niet.

Daarom is de uitkomst een bovengrens. Je tuin krijgt hoogstens dit aantal uren,
en in de praktijk vaak minder. Gebruik het getal om plekken met elkaar te
vergelijken, niet als belofte over één plek.

De geometrie zelf komt uit kadaster- en hoogtedata en is nauwkeurig tot op
decimeters. Dat is de schaal waarop je de uitkomst leest. Voor een border is
dat ruim genoeg. Voor het uitzetten van een fundering is het dat niet. Meer
over licht in de tuin staat in
[de categorie schaduw en zon](https://tuinontwerp.app/nl/blog/categorie/schaduw-en-zon).

## Van getal naar plantkeuze

Een zonurengetal is pas iets waard als het je plantkeuze verandert. Lavendel
staat in de plantenlijst van de app als soort voor volle zon. Een blauwbladhosta
staat er als soort voor halfschaduw en schaduw. Haalt een vak zes uur, dan past
lavendel. Blijft het eronder, dan past de hosta beter. Welke schaduwplanten bij
welk aantal uren passen, staat in
[tuin op het noorden: schaduwplanten per zonuur](https://tuinontwerp.app/nl/blog/tuin-ontwerpen-op-het-noorden).

Zet je een plant op een plek die te donker voor hem is, dan meldt de app dat.
De omgekeerde waarschuwing, te veel zon, wordt wel berekend maar staat nog niet
in de interface. Reken er dus niet op dat de app iets zegt over een plek die
juist te fel is. Die kant beoordeel je voorlopig zelf, met het zonurengetal
ernaast.

Je begint bij het adresveld onderaan deze pagina. De app tekent je perceel op
schaal, met de gebouwen eromheen, en jij zet er je terras, borders en planten
op, elke plant op de breedte van een volgroeide plant. Op dat plan zie je per plek hoeveel
zon er op 15 mei hoogstens valt, voor jouw perceel en niet voor een gemiddelde
tuin. Ontwerpen op je eigen perceel kost niets.

## Veelgestelde vragen

### Hoeveel uur zon is volle zon?

Zes uur of meer direct zonlicht per dag geldt als volle zon. Drie tot zes uur is halfschaduw en minder dan drie uur is schaduw. Tuinontwerp.app gebruikt dezelfde drie banden voor de plantkeuze per plek.

### Kan ik de zonuren van mijn tuin berekenen zonder zelf te meten?

Ja. Tuinontwerp.app tekent vanuit je adres je perceel op schaal, met de gebouwhoogtes uit 3DBAG eromheen, en rekent op dat plan de schaduw per plek uit. De uitkomst is een bovengrens: hoogstens zoveel zon, in de praktijk vaak minder.

### Voor welke dag geldt het zonurengetal?

Voor 15 mei. In mei staat elke bladverliezende boom uit de plantenlijst van de app in blad, dus de schaduw van je eigen beplanting telt mee. De tijdbalk op het canvas is iets anders: die begint op 21 juni om 12:00 uur.

### Telt de boom van de buren mee in de berekening?

Nee. De app telt alleen de gebouwen uit 3DBAG, je erfgrens en wat je zelf tekent. Wat daarbuiten staat werpt geen schaduw, dus je tuin krijgt in de praktijk minder zon dan het getal aangeeft.

## Bronnen

- [PDOK — Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG)](https://www.pdok.nl/introductie/-/article/basisregistratie-adressen-en-gebouwen-ba-1)
- [3DBAG (TU Delft / 3DGI), documentatie](https://docs.3dbag.nl/en/)
- [3DBAG, release notes](https://docs.3dbag.nl/en/overview/release_notes/)
- [KNMI — Groeiseizoen start eerder en eindigt later](https://www.knmi.nl/over-het-knmi/nieuws/groeiseizoen-start-eerder-en-eindigt-later)
- [RHS — Shade gardening (definities zon en halfschaduw)](https://www.rhs.org.uk/advice/profile?pid=934)

## Lees ook

- [Schaduw in je tuin meten: zo tel je de zonuren per plek](https://tuinontwerp.app/nl/blog/schaduw-in-je-tuin-meten) - Schaduw in je tuin meten doe je op een heldere dag half mei: een stok per plek, elk uur een streep. Meer dan zes strepen is volle zon, onder de drie schaduw. (2026-08-01)
- [Tuin op het noorden: schaduwplanten per zonuur](https://tuinontwerp.app/nl/blog/tuin-ontwerpen-op-het-noorden) - Tuin op het noorden: in een rekenvoorbeeld met rijtjeshuizen krijgt de strook 1 m achter het huis 0 uur zon op 15 mei. Welke schaduwplanten daar passen, per zonuur. (2026-09-16)
- [Schaduwgras planten: standplaats, verzorgen en herkennen](https://tuinontwerp.app/nl/blog/schaduwgras) - Schaduwgras (Poa nemoralis): inheems gras van 30 tot 90 cm voor halfschaduw, met ijle pluimen van juni tot september. Herkennen, planten en wat er misgaat. (2026-09-28)
- [Meer over zon & schaduw](https://tuinontwerp.app/nl/blog/categorie/schaduw-en-zon)