Hulst

Hulst (Ilex aquifolium) is een inheemse struik of kleine boom die het hele jaar groen blijft. Hulst groeit langzaam tot 10 meter hoog, meestal lager. Het glanzende blad heeft stekelige tanden. In mei en juni komen er kleine witte bloemen. Alleen een vrouwelijke plant draagt daarna rode bessen. De plant staat in zon tot volle schaduw, maar niet nat.

In het kort

Blad

het hele jaar

Bloei

mei t/m juni

Vrucht

september t/m februari

janfebmrtaprmeijunjulaugsepoktnovdec

Hoe herken je deze plant?

Kijk eerst naar het blad. Dat is 3 tot 8 centimeter lang, eivormig, dik en leerachtig. De bovenkant glanst donkergroen, de onderkant is lichtgroen en dof. De rand golft en draagt scherpe, stekelige tanden. Aan oudere planten krijgen steeds meer bladeren een gave rand, zonder stekels.

De bloemen zitten in kleine, dichte groepjes in de oksels van de bladeren. Elke bloem is wit, 6 tot 7 millimeter groot, en heeft meestal vier blaadjes. Mannelijke en vrouwelijke bloemen groeien op aparte planten. De bessen zijn rood, zelden geel, en 0,6 tot 1 centimeter groot. De schors is dun en glad.

Een bonte hulst zoals 'Silver Queen' heeft een brede crèmekleurige rand om het blad. De wilde hulst is effen donkergroen.

Standplaats: waar groeit deze soort het best?

Hulst staat goed in zon en in halfschaduw. De effen groene wilde hulst verdraagt ook volle schaduw. Een bonte hulst zet je liever in de zon: daar kleurt het blad het mooist. In het wild groeit de plant in loofbossen, bosranden, houtwallen en heggen. De grond mag humusrijk zand of leem zijn.

Drie plekken in een tuin passen slecht bij hulst:

• Op natte grond waar water blijft staan. Te veel water in de grond beschadigt de wortels.
• Op grond die elke zomer kurkdroog wordt. Ook daar heeft hulst het moeilijk, zeker in de eerste jaren.
• Vlak langs een smal pad of een speelhoek. Het stekelige blad prikt iedereen die erlangs schuurt.

In de winter blijft hulst groen.

In de app zie je je eigen perceel op schaal, met de buurhuizen erbij. Daarop zoek je de plek waar een hulst jaren kan doorgroeien.

Planten en verzorgen

Een hulst in een pot kun je het hele jaar planten. De herfst en het voorjaar zijn het best: de grond is dan vochtig en warm genoeg voor nieuwe wortels. Een plant met kluit, een wortelbal in een doek, zet je tussen herfst en vroeg voorjaar. Dan staat de plant in rust.

Zet een losse hulst 2 tot 4 meter van de schutting: de helft van de breedte van een volgroeide plant. Op plantdag lijkt dat veel te ruim. Hulst groeit alleen zo langzaam dat die ruimte pas na vele jaren vol raakt. Geef de eerste twee jaar water als het in voorjaar of zomer droog is. Draag bij elke klus stevige handschoenen.

In een dichte hulst kan een nest zitten. Veel vogelsoorten broeden van maart tot en met juli, en een deel gaat nog door in augustus. Zoek daarom eerst tussen de takken naar een nest.

Wat als het misgaat?

Er komen geen bessen. Alleen een vrouwelijke hulst draagt bessen. Die heeft ook een mannelijke plant nodig, binnen 20 tot 50 meter. Staat er geen in de buurt, plant er dan een bij.

Het blad heeft geelwitte of paarsige vlekken. Dat is een bladmineerder: een klein larfje dat binnen in het blad eet. De plant heeft er weinig last van. Laat het gewoon zitten.

Er zit een zwarte aanslag op het blad. Die aanslag wijst op schildluis: kleine beestjes die sap uit de plant zuigen. Een gezonde plant kan een beetje schildluis goed hebben. Zie je in voorjaar of zomer de luizen of hun eitjes, haal ze dan weg.

De plant verliest veel blad en takken sterven af. Dat kan een bladziekte zijn. Kijk bij afstervende takken ook bij de wortels of daar honingzwam zit.

Wat hebben vogels en insecten eraan?

Merel, zanglijster, kramsvogel en koperwiek eten graag de bessen van hulst. Door het dichte, stekelige blad is de plant ook een goede schuil- en vluchtplaats voor vogels.

Het boomblauwtje, een dagvlinder, legt in het voorjaar vooral eitjes op sporkehout en hulst. Die komen bij de bloemknoppen of de jonge vruchten. De jonge rupsen eten van die knoppen en vruchten. In de zomer kiest de vlinder vooral voor klimop. Het boomblauwtje vliegt van midden maart tot begin oktober, in twee of drie generaties.

Giftig of eetbaar?

Blad en bessen van hulst zijn giftig. Wie veel bessen eet, krijgt hevig braken en diarree, soms ook slaperigheid. Twee bessen eten is vrij onschuldig. De bessen zijn niet om te eten, en de rest van de plant ook niet.