Hondsdraf

Hondsdraf (Glechoma hederacea) is een inheemse bodembedekker uit de lipbloemenfamilie. De stengels kruipen over de grond en wortelen onderweg. Zo groeit er een lage mat van rond, gekarteld blad. Van april tot juni staan daar kleine blauwpaarse bloemen in. De plant wil zon of halfschaduw en grond met wat humus.

In het kort

Blad

het hele jaar

Bloei

april t/m juni

Vrucht

geen opvallende vruchten

janfebmrtaprmeijunjulaugsepoktnovdec

Hoe herken je deze plant?

Begin bij het blad. Elk blad is niervormig of bijna rond, met een hartvormige voet. De rand is gekarteld en het blad zit aan een steeltje. De bladeren staan in paren tegenover elkaar. Vaak is het blad een beetje paars aangelopen. De plant heeft een sterke, kruidige geur.

De stengel is vierkant en kruipt over de grond. Op elke knoop maakt hij nieuwe wortels. Uit de mat groeien korte, behaarde bloeistengels omhoog.

De bloemen zijn lipbloemen van 1 tot 2 centimeter. Ze staan in kleine groepjes van één tot zes in de oksels van gewone bladeren. De bovenlip is aan de top ingesneden, de onderlip heeft drie lobben. Elke bloem geeft hooguit vier kleine nootjes. Als ze rijp zijn, buigt de kelk omlaag en vallen ze eruit.

Let op kruipend zenegroen. Die plant maakt ook uitlopers en blauwe lipbloemen. Maar het blad is spatelvormig, met een gave of golvende rand. De bloemen staan in kransen boven elkaar, met schutbladen die soms wat blauw zijn. Kwekerijen verkopen ook bonte hondsdraf. Dat is een kweekvorm met een witte rand langs het blad.

Standplaats: waar groeit deze soort het best?

Hondsdraf groeit in de zon en in halfschaduw. Halfschaduw is drie tot zes uur directe zon per dag rond midzomer. De grond mag vochtig tot matig droog zijn, en matig arm tot rijk aan voedsel, als er maar humus in zit. In het wild staat hondsdraf in loofbossen, langs heggen en bosranden, in bermen en in schaduwrijke gazons.

Op twee plekken geeft hondsdraf je vooral werk:

• Direct naast een gazon dat strak moet blijven. De uitlopers wortelen op elke knoop en kruipen zo tussen het gras.
• Schraal zand dat helemaal uitdroogt. Hondsdraf wil grond met humus, die wat vocht vasthoudt.

In de winter blijft het blad groen, vaak met een paarse gloed.

Waar zo'n lage mat in jouw tuin ruimte krijgt, teken je op een plan van je eigen perceel. De app tekent de plant op de breedte van een volgroeide plant, niet op potmaat.

Planten en verzorgen

Kwekerijen verkopen hondsdraf als jonge plant in een potje. Je kunt het hele jaar planten, zolang de grond niet bevroren of drassig is. Zet de planten zo'n 30 centimeter uit elkaar, ongeveer 11 per vierkante meter. Eerst zie je veel kale grond tussen de plantjes. Die open plekken groeien vanzelf dicht met uitlopers. Houd de grond het eerste jaar vochtig, zeker als je in de zomer plant.

Veel vogelsoorten broeden van maart tot en met juli. Groeit de mat onder een heg, kijk dan eerst of er een nest zit voordat je daar knipt.

Wat als het misgaat?

De mat kruipt het gazon in. Dat is de aard van de plant: elke stengel wortelt waar hij de grond raakt. Trek de uitlopers los en steek een rand af tussen bed en gras. Sommige tuiniers wieden hondsdraf, anderen laten het als bodembedekker staan.

Er zitten gaten in het blad. Dat zijn vaak slakken. Het is een schoonheidsfout: de mat groeit gewoon door. Ziektes komen bij hondsdraf weinig voor.

In de zomer hangt het blad slap. De grond is dan te droog geworden. Geef flink water, tot de grond ook onder de mat nat is.

Er komen weinig bloemen. De bloemen zitten op de rechtopstaande stengels. Maai je de strook in april of mei, dan haal je ze weg. Laat de mat in die maanden staan.

Wat hebben vogels en insecten eraan?

De hommelvlinder bezoekt de bloemen van hondsdraf. Die vlinder vliegt in mei en juni. In de duinen drinkt de aardbeivlinder nectar uit hondsdraf. Voor de rups van de bleekschouderuil is hondsdraf een voedselplant, maar die nachtvlinder is in Nederland zeer zeldzaam.

De zwarte sachembij haalt stuifmeel van hondsdraf. Ook deze wilde bij is zeer zeldzaam geworden.

Een vaste band tussen hondsdraf en een bepaalde vogelsoort is niet beschreven.

Giftig of eetbaar?

Voor mensen staat hondsdraf niet bekend als giftig. Dat maakt de plant nog niet eetbaar. Voor paarden is hondsdraf wel sterk giftig. Een kleine hoeveelheid kan een paard al ziek maken. Dat gebeurt zelden als een paard genoeg ander voer heeft.