
5 min lezen
Kleine maagdenpalm
Vinca minor
Kleine maagdenpalm (Vinca minor) is een lage bodembedekker die het hele jaar groen blijft. Hij wordt 15 tot 30 centimeter hoog en kruipt met lange stengels over de grond. Van april tot juni bloeit hij lichtblauw. Zon of schaduw vindt hij allebei goed.
In het kort
| Kenmerk | Kleine maagdenpalm |
|---|---|
| Hoogte | 15 tot 30 cm |
| Breedte | Kruipt uit, uitlopers tot 50 cm |
| Volgroeid na | 2 tot 5 jaar |
| Zon | Zon tot volle schaduw |
| Grond | Humusrijk, liefst leem |
| Water | Vochtig, maar niet nat |
| Onderhoud | Weinig |
| Bloei | April tot juni, lichtblauw |
| Voor bijen | Weinig: wat nectar voor hommels, april en mei |
| Hooikoorts | Niet of zwak allergeen |
| Blad | Blijft groen |
| Winterhard | Ja |
| Inheems | Ja |
| Giftig | Licht giftig: eet het blad niet |
| Prikt of brandt | Nee |
| Prijs jong | Ongeveer € 1,21 tot € 1,85 per stuk |
| Prijs groot | Ongeveer € 3,93 tot € 4,50 per stuk, in een grote pot |
- Blad
- het hele jaar
- Bloei
- april t/m juni
- Vrucht
- geen opvallende vruchten

Blad 
Bloei
Hoe herken je deze plant?
Kijk eerst naar het blad. Het is klein, leerachtig en glanzend donkergroen. Elk blaadje is 3 tot 4 centimeter lang, ovaal en een beetje spits. De bladeren staan in paren tegenover elkaar, met een gladde rand.
De stengels kruipen over de grond. Waar ze de aarde raken, maken ze nieuwe wortels. Daaruit groeien korte rechtopstaande takjes met de bloemen.
Elke bloem staat alleen, op een kort steeltje waar een blad aan de stengel zit. De bloem is lichtblauw en 2,5 tot 3 centimeter breed. Vijf platte bloemblaadjes spreiden uit rond een smal buisje.
Let op de grote maagdenpalm uit het tuincentrum. Die heeft een behaarde bladrand en bloemen van 5 tot 6 centimeter. De kleine soort is de enige die hier in het wild groeit. Een plant met bont blad is een kweekvorm.
Standplaats: waar groeit deze soort het best?
Kleine maagdenpalm groeit in volle zon en in volle schaduw. Het rijkst bloeit hij met zes uur zon of meer per dag in de zomer. Dan moet de grond wel vocht vasthouden. In het wild staat hij in loofbossen, houtwallen en langs holle wegen. De plant kwam ooit als sierplant uit Midden-Europa en groeit hier al eeuwen.
Op deze drie plekken kies je beter iets anders, of reken je op extra werk:
- Droog zand in de volle zon. Hij verdraagt geen grond die helemaal uitdroogt.
- Grond die nat blijft. Daar krijgt een schimmel vat op de stengels.
- Direct naast het gazon of een lage border. De stengels wortelen waar ze de grond raken. Zo kruipt hij het gras en de border in.
In de winter blijft hij groen, ook onder heesters die dan kaal staan.
Waar zo'n groen tapijt in jouw tuin past, zie je op een tekening van je eigen perceel. De app tekent elke plant daar op de breedte van een volgroeide plant, niet op potmaat.
Planten en verzorgen
Je koopt kleine maagdenpalm in een pot. Zo'n plant zet je op elk moment dat de grond niet bevroren of drassig is. Plant je in de zomer, houd de grond dan goed vochtig.
Zet er 9 per vierkante meter. Op plantdag zie je vooral kale grond tussen de potjes. Dat vult zich vanzelf, al duurt het een paar jaar. Wied tot die tijd af en toe met de hand. Hoe je zo'n aantal voor een hele border uitrekent, lees je in een beplantingsplan maken.
In zijn eerste zomer heeft de jonge mat water nodig in droge weken. Daarna komt hij meestal zonder gieter toe.
| Wanneer | Wat je doet |
|---|---|
| Eind februari of begin maart | Te lange stengels flink terugknippen |
| Het hele jaar | Uitlopers die het gras of de border in kruipen lostrekken |
Veel vogels broeden van maart tot en met juli. Knip je in maart, kijk dan eerst of er een nest tussen de stengels ligt.
Wat als het misgaat?
De stengels worden zwart en verwelken. Dat is stengelsterfte, een schimmelziekte. De toppen worden donkerbruin en sterven af tot op de grond. De schimmel houdt van natte grond en water over het blad. Knip zieke stengels weg en geef water op de grond.
In de zomer hangt het blad slap. Dan is de grond te droog. Zet er een gieter of sproeier op tot de grond goed nat is, en leg een laagje blad of compost tussen de stengels.
Hij bloeit bijna niet. Dan staat hij te donker. In volle schaduw blijft hij een mooi groen tapijt, maar komen er weinig bloemen. Je hoeft er niets aan te doen: als bodembedekker doet hij zijn werk nog steeds.
Wat hebben vogels en insecten eraan?
De bloemen komen vroeg in het jaar. De nectar zit onderin een smal buisje. Insecten met een lange tong, zoals hommels, komen erbij. Een hommel steekt zijn snuit tussen de meeldraden door naar de nectar. Welke soorten bijen en vlinders er precies op afkomen, is niet goed beschreven.
Zonder vruchten valt er voor vogels weinig te halen. Welke vogels er wel gebruik van maken, is niet goed beschreven.
Giftig of eetbaar?
Kleine maagdenpalm is licht giftig. Het blad bevat giftige stoffen, vooral vincamine. Pas in grotere hoeveelheden zijn die schadelijk. De plant is niet zo giftig als zijn familielid, de oleander.
De foto's op deze pagina zijn met AI gemaakt, naar echte foto's en beschrijvingen van deze plant.
Veelgestelde vragen
Hoe hoog wordt kleine maagdenpalm?
Tussen 15 en 30 centimeter. De stengels kruipen over de grond en wortelen waar ze die raken. Zo groeit er een dicht groen tapijt.
Groeit kleine maagdenpalm in de schaduw?
Ja, ook in volle schaduw. Daar blijft hij groen, maar bloeit hij weinig. De grond mag niet uitdrogen.
Is kleine maagdenpalm giftig?
Ja, licht. Het blad bevat giftige stoffen, vooral vincamine. Pas in grotere hoeveelheden zijn die schadelijk.
Is kleine maagdenpalm een inheemse plant?
Ja. Je vindt hem in het wild in loofbossen en houtwallen, en hij hoort bij de Nederlandse flora.
Hoeveel kleine maagdenpalm plant je per vierkante meter?
Ongeveer 9 planten. Elke plant is na 2 tot 5 jaar volgroeid, en dan is het tapijt dicht.
Bronnen (20)
- Duistermaat, Sparrius & Denters, Standaardlijst van de Nederlandse flora 2020 (Gorteria 43)
- NDFF Verspreidingsatlas — Vinca minor
- Flora van Nederland — Kleine maagdenpalm
- Wikipedia — Kleine maagdenpalm
- Wikipedia — Maagdenpalm
- RHS — Vinca minor (lesser periwinkle)
- RHS — Vinca minor 'Aureovariegata' (bonte kweekvorm)
- RHS — Shade gardening (definities zon en schaduw)
- RHS — Perennials: planting (vaste planten uit een pot)
- NC State Extension — Vinca minor
- Pacific Northwest Plant Disease Management Handbook — Vinca canker and dieback
- Stadsplanten — Maagdenpalm
- Vogelbescherming — Snoeien in het broedseizoen, mag dat?
- Directplant — Kleine maagdenpalm (prijs en planten per m²)
- Tas Boomkwekerij — Vinca minor in 2 liter pot (prijs)
- Garmundo — Kleine maagdenpalm P9 (prijs)
- Yarinde — Kleine maagdenpalm (prijs per stuk)
- Pollennieuws / Flora van Nederland — Aandachtspunten hooikoorts vriendelijke tuin
- Wikimedia Commons — Blad: foto van George Chernilevsky (Public domain)
- Wikimedia Commons — Bloei: foto van AnRo0002 (CC0)


