Wilgenroosje

Wilgenroosje (Chamaenerion angustifolium) is een inheemse vaste plant van 30 centimeter tot anderhalve meter hoog. Van juli tot september staan er lange trossen roze tot paarsrode bloemen op. De plant wil zon of halfschaduw en een open plek. Via de wortels onder de grond groeit één plantje snel uit tot een groep.

In het kort

Blad

april t/m oktober

Bloei

juli t/m september

Vrucht

augustus t/m oktober

janfebmrtaprmeijunjulaugsepoktnovdec

Hoe herken je deze plant?

Kijk eerst naar het blad. Elk blad is lang en smal en lijkt sterk op wilgenblad. De bladeren staan los aan de stengel, in een spiraal naar boven. De rand is glad of heel licht getand. De stengels staan recht omhoog, zijn bijna kaal en hebben stompe kanten.

Bovenaan de stengel staat een lange tros, die naar de top spits toeloopt. De bloemen gaan van onder naar boven open. Elke bloem is 2 tot 3 centimeter groot en heeft vier kroonblaadjes. De bovenste twee hebben een andere vorm dan de onderste twee. Tijdens de bloei buigt de bloem opzij. Een witte bloem komt voor, maar zelden.

Na de bloei groeien er lange, dunne vruchten. Als die openspringen, zweeft het zaad weg aan wit pluis.

Harig wilgenroosje lijkt erop, met paarsrode bloemen van dezelfde maat. Bij die soort staan de bladeren in paren tegenover elkaar. Ze zijn behaard en hebben een onregelmatig gezaagde rand. De bloemen staan daar in een tros met blaadjes ertussen.

Standplaats: waar groeit deze soort het best?

Volle zon past wilgenroosje het best: rond midzomer meer dan zes uur direct zonlicht per dag. Halfschaduw, met drie tot zes uur zon, gaat ook. De grond mag zand, leem of veen zijn. Omgewerkte grond vindt de plant prima. In het wild duikt wilgenroosje op langs bosranden, op kapvlakten en op brandplekken.

Kies voor wilgenroosje liever niet:

• Een smalle border vol andere vaste planten. De wortelstok kruipt tussen de andere planten door en vormt daar dichte groepen.
• Een plek naast de moestuin of een grindpad. Het zaad waait op het kleinste briesje ver weg en kiemt snel op kale grond.

In de herfst sterft wilgenroosje boven de grond af. Knip je de dode stengels weg, dan blijft er tot het voorjaar kale grond over. Wie ze tot maart laat staan, houdt in de winter hoogte in de border, en dieren vinden er voedsel en een schuilplek.

JuliJanuariDezelfde border in juli en in januari, met de dode stengels weggeknipt. Dit is een gegenereerd beeld, geen foto.

Een groep wordt al snel twee meter breed. De app zet je eigen kavel op schaal, met de huizen eromheen. Zo zie je voor het spitten of er naast je terras zoveel ruimte vrij is.

Planten en verzorgen

Plant in het voorjaar, van maart tot begin mei, of van eind september tot en met oktober. Kwekerijen verkopen wilgenroosje als jonge plant in een kleine pot, en als zaad. Een plant uit een pot kan het hele jaar erin, behalve bij vorst of op doorweekte grond. Maak het plantgat niet dieper dan de kluit, zodat alleen de wortels onder de grond komen. Giet meteen goed aan, ook als er regen op komst is. Het eerste jaar heeft de plant geregeld water nodig.

Eén plant is genoeg voor een plek van anderhalve meter breed. Op de plantdag lijkt dat veel te ruim. Toch groeit de wortelstok vaak een meter in één jaar.

Het broedseizoen loopt voor veel vogels van maart tot en met juli. Veel soorten broeden door tot in augustus. Zit er een nest tussen de stengels, wacht dan met knippen.

Wat als het misgaat?

Er komen overal kleine plantjes op. Dat is zaad dat is weggewaaid. Schoffel de zaailingen net onder hun bladrozet weg. Het zaad leeft niet lang: na anderhalf jaar kiemt het veel slechter.

De groep kruipt de border in. De wortels zitten ondiep. Met een spitvork steek je zelfs een oude groep vrij makkelijk uit.

Er komen weinig bloemen. Staat de groep in halfschaduw, verplaats dan in het voorjaar of de herfst een stuk ervan naar een plek in volle zon.

Het blad is aangevreten. Veel insecten eten van het blad, zoals de rupsen van nachtvlinders. Verder heeft wilgenroosje zelden last van plagen of ziektes.

Wat hebben vogels en insecten eraan?

Wilgenroosje is een waardplant voor negen soorten nachtvlinders, zoals de oranje o-vlinder en de witbandspanner. Voor de rupsen van de walstropijlstaart is het in Nederland de belangrijkste plant.

Ook de rups van het groot avondrood eet vooral wilgenroosje. Die rups zie je van juni tot oktober. Ze eet 's nachts, maar op mooie middagen rust ze soms op een stengel. Dan valt ze goed op.

Van de vogels eet de goudvink onder meer de zaden van wilgenroosje.

Giftig of eetbaar?

Van wilgenroosje is geen vergiftigingsgevaar bekend. Of je er iets van kunt eten, staat daar los van. De jonge scheuten worden gekookt gegeten, als vervanger van asperges. Wortels, oudere stengels en ouder blad bevatten stoffen die scherp of peperig smaken.